In Denemarken waren we eerder in 2021 en in 2023 op doorreis naar Noorwegen. Nu beginnen we met de oversteek naar het zuidelijkste eiland Lolland: van daar via Fynen naar Jutland is het plan. Zover komt het niet. Vanaf Odense besluiten we met onze dan zieke hond terug naar huis te keren. Opeens wordt onze … Lees meer
Duitsland zien we meestal op doorreis naar een verder reisdoel: Polen of Hongarije. Dit jaar blijven we met de camper dichter bij huis: Zwarte Woud en Zuid-Engeland. De reis zelf is het doel. Ook Noord- en midden Duitsland blijkt vol geschiedenis en nieuwe vondsten: van Goethe in Hessen tot stervende bossen in de Harz. Eenmaal in … Lees meer
De laatste week van juni gaan we vanuit Cambridge op zoek naar de Engelse oostkust. In Cambridge maken we een rondvaart op de Cam. Op een uitstapje naar het natuurgebied Wicken Fen staan we oog in oog met een (Chinees) waterree, ooit hier ingevoerd, herkenbaar aan de slagtandjes. Verder naar het Oosten komt in Ipwich de … Lees meer
Eind mei zijn we overgestoken van Calais naar Dover. Vandaar gaan we in twee weken richting Cornwall tot aan Land’s End. Bij Tunbridge Well maken we voor het eerst kennis met het links rijden op smalle weggetjes tussen het groen. Later leren we dat je hier zelfs achteruit moet kunnen rijden. Zo bereiken we opnieuw … Lees meer
Vanaf half april doorkruisen het Zwarte Woud, onderbroken door een rondje om het Bodenmeer. In mei komen we weer terug vanuit Zwitserland. Op de heenreis volgen we de Rijn langs de oostelijke oever, waar we van bovenaf zien hoe de rivier zich gevaarlijk tussen de rotsen slingert, terwijl de Loreley toekijkt: “Ein Märchen aus uralten … Lees meer
Na een eerste reis door het Zwarte Woud vinden we de Rijn terug bij de Rheinfall van Schaffhausen, waar de nog wilde rivier zich naar beneden stort. Dat brengt ons meteen in Zwitserland. Laten we dan ook maar doorrijden naar het Bodenmeer. Een nieuw perspectief. Via de mooie Altstadt van Stein am Rhein naar Konstanz … Lees meer
Ter nagedachtenis aan Piet Sieperda (1948 – 2026), actief in Goethewerkgroep Groningen (jaren ’80) en vanaf 2019 opdrachtgever GROENtekst bij publicaties in Motief en Das Goetheanum. Wat is er nog van over Je hebt zoveel gezien Met wijd je ogen open De woorden die je schreef misschien? Wat is er nog van over Je … Lees meer
Van Oost naar West door Hongarije laten we ons in Eger verrassen door een museum over de Beatles, ooit symbool van het vrije westen. In Boedapest een eerste blik op de Donau, die we op de terugweg vaker zullen zien. Soms verrast Orban ons hier met anti-EU teksten op reclamezuilen: zijn wij marionetten van Brussel? … Lees meer
In de voetsporen van pelgrims met de camper op weg naar Santiago de Compostella en verder naar Portugal. De idealen van de Franse revolutie prijken op elke Mairie vanaf Charleville. Bij de Dordogne zijn we wel ongeveer halverwege. Op de terugweg staan we bij een biologische wijnboer in Nérigean niet ver van Bordeaux. In Saint-Père, … Lees meer
In de voetsporen van de pelgrims komen we op weg naar Santiago de Compostella door de Picos de Europa, in het Portugese Castelo Branco zien we de sporen van bosbranden. In het Zuid-Spaanse Cordoba bezoeken we de Mesquita en op de terugweg bij Arcicóllar staan de olijfbomen in bloei. Picos de … Lees meer
Polen is solidariteit: in de jaren tachtig staakt de vakbond Solidarnosc op het plein in Stettin. In Warschau wordt geknield bij het graf van een martelaar uit die tijd. Standbeelden tonen beroemdheden van kunst en wetenschap: Chopin in Lodz, Copernicus in Olsztyn. Solidariteit vinden we ook in het biologische tuinbouwbedrijf Marianka RWS bij Lódz met een … Lees meer
Onderweg naar Polen door Berlijn: geen muur, wel herinnering: “Alleen de vogels vliegen van Oost- naar West-Berlijn (Harry Jekkers)”. Kraanvogels vinden hun eetplek op het eiland Rügen. Drie weken later, terug uit Polen – even voorbij Dresden – met paard en wagen door het stadje Meissen. In het historische Weimar vinden we het Goethehaus. … Lees meer
In Polen groeit het areaal biologische landbouw gestaag. Dat geldt echter niet voor de consumptie. RWS Marinka, een CSA-tuinderij* met een vaste klantenkring in de omgeving van de stad Lódz zoekt de oplossing in een vertrouwensband met de consument. Het heuvelachtige Poolse landschap kenmerkt zich door onafzienbare velden snijmais, terwijl de koeien die dat opeten … Lees meer
“Zo’n tien jaar geleden zijn hier de laatste koeien weggegaan en zijn we volledig overgegaan op akkerbouw en zaadteelt.” Als Friese veeboer is Luutze van der Hoff in de jaren ’90 naar Frankrijk getrokken om hier met zijn vrouw Anja de Bruijn – opgeleid op Warmonderhof – biologisch te gaan boeren. Nu, bijna dertig jaar … Lees meer
Verschillende culturele organisaties uit Helmond organiseren met enige regelmaat een schrijfwedstrijd, dit keer met Arnon Grunberg als gastjurylid. Het thema van 2024 is ‘Stel je voor dat …’: pak de pen op en schrijf dát verhaal dat je altijd al had willen schrijven! Van een psychologisch drama tot sciencefiction, van magisch realisme tot realistische fictie, … Lees meer
De Landbouwcursus van Rudolf Steiner is sinds 1924 de bron van de biodynamische landbouw. De studie hiervan vraagt voor de nieuwe generatie boeren steeds meer toelichting, met name op de antroposofische gezichtspunten in deze cursus. De jarenlange ervaring van de Zwitserse auteur Rudolf Isler met lessen en gesprekken over biodynamische landbouw hebben geleid tot dit boek. Voor boeren en … Lees meer
Het winnende liefdesgedicht van de maand januari 2024 van Foundation Literary International*. Uit het juryrapport: “Stil / Nog steeds” is bij uitstek romantiek met een basis van ervaring en relativeringsvermogen. (…) Twee zielen die met elkaar samensmelten op de tedere momenten van alledag…” *Foundation Literary International is een FaceBook-netwerk dat internationaal de (literaire) krachten wil … Lees meer
Op onze camperreis door Scandinavië schuiven we aan bij de lunch op een van de oudste biologische landbouwbedrijven van Noorwegen. Sinds dit voorjaar is hier de Scandinavische BD-landbouw-opleiding ondergebracht.
We volgen de Noorse fjordenkust vanaf de zuidkaap bij Lindesnes, net als de in Tau en verre omstreken beruchte russische spionage-beloega Hvaldimir (hval = walvis). In het zalmenobservatorium aan het fjord van Sand, zien we de zalmen zwemmen. Watervallen zoals bij Storelva drijven een waterkracht-centrale aan. Voordat we onze reis naar Zweden vervolgen, zijn we … Lees meer
In de jaren tachtig hier opgeleid als bio-boer en vervolgens zonder enig startkapitaal in Italië begonnen. Simon van Hilten (64) en Wim Brus (74) kunnen zich pioniers noemen van de biologische landbouw in Italië. Een succesvol Ik-Vertrek-scenario. “Het is eigenlijk niet te doen…”, stelt Simon vast na meer dan veertig jaar hard werken: ”… om … Lees meer
Onderweg naar Rome rijden we langs de rijstvelden in de Povlakte (Morano) en bezoeken we biologische bedrijven in de Apennijnen (Lizzano) en Toscane (Arezzo). Op de terugweg door Umbria draagt de oostkust (Argenta) nog de sporen van de overstromingen in het voorjaar. Voor ham en kaas moeten we in Parma zijn. MORANO … Lees meer
Zomer 2023 verschijnt in Dynamisch Perspectief een interview met Martin von Mackensen over zijn kijk op de bestrijding van droogte in de land-en tuinbouw. Martin is BD-boer op de Dottenfelderhof bij Frankfurt. Vertaling door GROENtekst, hier een paar fragmenten: “De afgelopen jaren zien we een sterke afwisseling van droogte en hevige regenval. De natuur wordt … Lees meer
De opmerkelijke groei van de biologische landbouw in het noorden van de Balkan, is niet los te zien van de relaties tussen de Europese Unie en de landen die zich dertig jaar geleden losmaakten van de republiek Joegoslavië. De destijds in deze landen startende biologische bedrijven werden aanvankelijk gecertificeerd vanuit Oostenrijk (Bio Garantie) en Duitsland … Lees meer
Rudolf Steiners impuls voor een communicatieve grafische vormgeving is een van zijn meest geheimzinnige nalatenschappen. Hij begint hiermee pas rond 1920 als de sociale driegeleding met brochures en boeken wereldkundig wordt gemaakt en een goede herkenbaarheid van deze nieuwe beweging wordt nagestreefd. Docent en onderzoeker Piet Sieperda gaat op zoek naar Steiners impuls voor een … Lees meer
Niet ver van het Kroatische Donji Kraljevec – geboorteplaats van Rudolf Steiner – bezoeken we bij het Sloveense Artice, een biodynamisch bedrijf. Even verderop – in het groene stadshart van de Kroatische hoofdstad Zagreb – kopen we zuurdesembrood in een natuurvoedingswinkel en eten we misosoep in een makrobiotisch restaurant. Op weg naar het zuiden zijn … Lees meer
