Na een paar regenachtige dagen herken ik mijn eigen tuin niet meer. In plaats van te genieten van mijn snel groeiende sla en worteltjes, valt mijn oog op de fijne geelgroene blaadjes van kamille tussen de rijen. Een enkele distel laat zich zien en vanaf het slootje rukt de winde op. Hardnekkige sprieten komen tevoorschijn van … Lees meer
De tijd tussen carnaval en Pasen noemen we niet zonder reden de lijdenstijd. Zonder enig religieus besef zien veel planten en dieren zich in het vroege voorjaar genoodzaakt om te vasten. Voor egels, vossen en andere vleeseters is er vrijwel niets te eten. De wintervoorraad en zelfs het eigen vet is op, afzien dus. Voor … Lees meer
“Als het graan gezien heeft waar het vandaan komt, mag het eraf”, zegt de boer lachend. Hier heeft hij wekenlang op gewacht. Na een aantal mooie zomerse dagen wil hij het zeker weten en breekt hij een van de neergebogen aren af. Hij wrijft deze stuk op zn hand en blaast het kaf weg tussen … Lees meer
Een filosoof is ook maar een plant: een provocerend boek over wat wij natuur noemen. “Ons denken is plantaardiger dan ons lief is”, stelt de Leidse filosoof Wouter Oudemans in zijn uitnodigend geïllustreerde boek “Plantaardig: vegetatieve filosofie”. Het is een enthousiast betoog over hoe wij mensen en zelfs ons denken, gehoorzaamt aan dezelfde natuurwetten en dezelfde “struggle for life”, als een … Lees meer
Dieren doen zich soms anders voor dan ze zijn. Maar ook bij mensen kun je niet altijd afgaan op de manier waarop ze zich kleden of op hun facebook-profiel: we laten ons nu eenmaal zien, zoals we graag gezien willen worden. Veel dieren hebben met hun uiterlijke verschijning de bedoeling om niet op te vallen. … Lees meer
Hoewel mijn kerstboom het dit jaar niet heeft gered in de tuin, ga ik weer op zoek naar een boom met kluit. Zo voel ik me wat minder medeplichtig aan al die vroegtijdig gekapte en gekruisigde boompjes. Bij het optuigen van de boom laat ik ook liever de piek in de doos, zodat ik de … Lees meer
Eind oktober is de wintertijd weer ingegaan, en dat is even wennen. Toch bereiden dieren zich al langer voor op de wintertijd, terwijl mensen zich nauwelijks aanpassen aan deze sobere periode. Kan de natuur ons nog wat leren? Laten we het maar toegeven: de zomer is allang voorbij. Toch laten we ons ieder jaar weer … Lees meer
Vier oktober dierendag, tijd voor verwennerij. Maar waarmee maakt u een dier nu echt gelukkig? De kunst van het omgaan met dieren gaat soms meer over zelfopvoeding dan over het onder controle krijgen van je trouwe viervoeter… Een week na mijn eerste grondige ervaring met paardrijden, voel ik m’n kuiten nog steeds. Een evenwichtsoefening van afwisselend … Lees meer
Oorlogje spelen is van alle tijden en helaas van alle leeftijden. Maar in de natuur gaat het er niet altijd vreedzaam aan toe: de natuur als educatief voorbeeld. ‘Pang, pang!’, ‘Pieuw!’, afgewisseld door een aanhoudend ‘Ratatata…!’, verbreken de stilte van het bos. Kinderen, als jonge honden uitgelaten in de vrije natuur, herkennen in elke losliggende … Lees meer
Waar komt toch die onbedwingbare neiging vandaan om op reis te gaan zodra de school of het werk dat toelaat? In het verhaal van De Kleine Prins* is er een bloem die het antwoord weet: ‘Mensen hebben geen wortels, dat is erg lastig voor ze…’. Nu hebben planten makkelijk praten, die zijn boven de grond … Lees meer
“Hebban olla vogala nestas hagunnan hinase hic anda thu” (Alle vogels zijn aan hun nest begonnen, behalve ik en jij). Deze ontroerende woorden vertrouwde een middeleeuwse monnik toe aan het perkament. Zonder het zelf te weten staat hij hiermee al eeuwenlang aan het begin van de Nederlandse literatuur. Toch is het meer dan een pennenprobeersel. … Lees meer
“Kijk, ze hebben de broek aan!”, zegt de imker wanneer we behoedzaam op zijn bijenkasten toelopen. Hij wijst me op de felgekleurde stuifmeelklompjes aan de achterste pootjes van de bijen die voor onze ogen landen op de vliegplank bij de ingang van de kast. Stuifmeel is onmisbaar als voeding voor de snel groeiende bijenlarven. Hoe … Lees meer
In de wintertijd vertelt elke boom z’n eigen levensverhaal. Al maken de kale takken en de kou het hele bos ogenschijnlijk levenloos en uitgepraat. Juist dan te luisteren, dat is de kunst. Een fruitteler of een boswachter die in weer en wind buiten werkt, verstaat deze kunst. ’s Winters lopend door zijn boomgaard of door … Lees meer
